september 2010

Doordenker van de maand: Met 4 jaar en 8 maanden naar groep 3?

Rudi is altijd erg voorlijk geweest: met 1,5 3-woord-zinnen, met 2,5 ook 's nachts zindelijk, enzovoort. Omdat hij volgens zijn ouders een jaar voor loopt in de ontwikkeling, willen ze hem na de zomervakantie, als hij 4 jaar en 8 maanden is, naar groep 3 laten gaan. Herfstkinderen (van 5 jaar en 8-10 maanden) gaan immers ook naar groep 3. Vanwege zijn speelsheid raadt de school sterk groep 2 aan. Wat is wijsheid?

a. Rudi kan het volle groep-3-programma doen. Klik hier

a. Rudi kan het volle groep-3-programma doen.

Een kind van 4 jaar en 8 maanden is gemiddeld nog maar twee maanden kleuter. De kleuterfase 13 loopt namelijk gemiddeld tussen 4,5 en 6,5 jaar. De fase van het jonge schoolkind, nummer 14, loopt gemiddeld tussen 6,5 en 8,5 jaar. Dat zijn ouders menen dat hij een jaar voor ligt op andere kinderen, heeft als reden dat ze niet op de juiste facetten van Rudi's ontwikkeling letten. Ze denken volgens het patroon 'hink - stap - sprong - lekker gauw thuis' zoals je bij het juiste antwoord kunt lezen, maar zijn ze ook 'thuis' (lees: is Rudi een jong schoolkind)?
Dit antwoord is dus niet juist. Rudi dient nog als kleuter benaderd te worden, maar kan dat in een overbruggingsclubje in groep 3 (antwoord b) of gebeurt dat toch echt het beste in groep 2 (antwoord c)?

b. Rudi kan naar groep 3, maar doet voor de kerst een aangepast programma. Klik hier

b. Rudi kan naar groep 3, maar doet voor de kerst een aangepast programma.

Omdat de kleuterfase gemiddeld tussen 4,5 en 6,5 jaar loopt, kunnen we ervan uitgaan dat Rudi in de meeste opzichten (taal, persoonlijkheid, sociaal, lichaamsbesef enzovoort) nog maar zo'n twee maanden kleuter is. Als hij het kleuterprogramma in groep 3 doet, zou hij net 5 zijn als hij na de kerstvakantie leesles, schrijfles enzovoort krijgt. Ook dat is echter nog veel te vroeg. Dit antwoord is dus niet juist.

c. Rudi kan beter nog een jaartje in groep 2 blijven. Klik hier

c. Rudi kan beter nog een jaartje in groep 2 blijven.

Dit is het juiste antwoord. Kinderen zijn gemiddeld en over de hele linie (lezen, schrijven, rekenen, maar ook persoonlijkheid, sociale intelligentie en nog veel meer) rond 6,5 jaar schoolrijp. Daar is bij Rudi volstrekt geen sprake van. Zijn ouders kijken alleen naar oppervlakkige resultaten, die hij veelal van hen nadoet of nazegt, maar niet naar de structuur van zijn denken.
Zij redeneren: 'hij kan tot 20 tellen; hij is dus toe aan optellen en aftrekken'. Zouden ze controleren of hij uit zichzelf kan terugtellen van 20 naar 1, dan zouden ze erachter komen dat hij dat niet kan - terugtellen (en niet vooruittellen) duidt erop dat een kind toe is aan optellen en aftrekken.
Zij menen: 'hij kan RUDI, MAMA, PAPA en VICTOR en THIJS (zijn beste vriendjes) schrijven; hij is dus toe aan lees- en schrijfonderricht'. Zouden ze met zijn letters nieuwe, zogeheten klankzuivere woorden maken als ROT en STAP, dan zouden ze ontdekken dat hij niet weet wat er staat - eerst het lezen van nieuwe woorden met bekende letters duidt erop dat een kind toe is aan lezen en schrijven.
Ten aanzien van tellen, lezen en schrijven zit Rudi in fase 13 (gemiddeld 4,5-6,5 jaar) en is hij dus volop kleuter. Ook in persoonlijk en in sociaal opzicht is hij een kleuter en allerminst een jong schoolkind. Een kleuter kan bijvoorbeeld in lichamelijk opzicht wel knikkeren en hinkelen, maar neemt de spelregels (dus in sociaal opzicht) niet in acht. Om vergelijkbare redenen is een kleuter niet in staat zich te voegen naar de groepsregels van de klassegroep, die bij schoolrijpheid horen.

Zie verder Ewald Vervaet, Naar school; psychologie van 3 tot 8, paragraaf 3.5 (lezen en schrijven van kleuters), paragrafen 3.7-8 (tellen van kleuters), paragraaf 4.3 (lezen en schrijven van jonge schoolkinderen) en paragrafen 4.7-8 (tellen en rekenen van jonge schoolkinderen).

Terug naar de doordenker

Doordenker van de maand archief:

Terug naar de deskundige